සීනි සහ සිත..
මෙම පොත ලියා ඇත්තේ වසර 57 කට පෙරය. නමුත් එය අද ලියන ලද්දක් සේ හැඟේ.
සීනි, මානසික සෞඛ්යය, හැසිරීම සහ ලෝකය නොසලකා හැරි අනතුරු ඇඟවීමක්.
අපට මෙය මග හැරුණේ කෙසේද?
මෙය හුදෙක් බ්ලොග් සටහනක් නොවේ.
සුළු පිරිසක් අතර පමණක් බෙදා හැරුණු පත්රිකාවක් ද නොවේ.
මෙය 1968 දී ප්රකාශයට පත් කරන ලද, ඇමරිකාව පුරා පොත් සාප්පු වල අලෙවි වූ ජනප්රිය පොතකි.
එහි මාතෘකාව පමණක් වුවද මුළු ලෝකයම මවිත කිරීමට ප්රමාණවත්ය:
ස්වභාවික සෞඛ්යය, සීනි සහ අපරාධකාරී මනස (Natural Health, Sugar and the Criminal Mind)
එය නැවත වරක් කියවන්න.
1968 දී, 'Prevention' සඟරාවේ නිර්මාතෘ සහ 20 වන සියවසේ ස්වභාවික සෞඛ්යය පිළිබඳ ප්රබලතම හඬක් වූ ජේ.අයි. රොඩේල් (J.I. Rodale),
හුදෙක් දත් දිරායාම හෝ
බර වැඩිවීම ගැන පමණක් අනතුරු ඇඟවූයේ නැත.
ඔහු මීට වඩා භයානක ප්රශ්නයක් විමසා සිටියේය:
පිරිපහදු කළ සීනි ශරීරයට පමණක් නොව, එය පුද්ගලයෙකුගේ මනෝභාවය, තීරණ ගැනීම, ආවේග පාලනය සහ හැසිරීම් රටාවන් වෙනස් කරන්නේ නම්?
එය පුද්ගලයෙකුගේ ස්වයං පාලනය සෙමෙන් විනාශ කරන්නේ නම්? එය කාංසාව (anxiety), ආක්රමණශීලී බව, විෂාදය සහ සමාජයට අහිතකර හැසිරීම් සඳහා දායක වන්නේ නම්?
"රුධිරයේ සීනි මට්ටම ඉහළ යාම" (blood sugar spikes) ගැන කතා කිරීමට දශක ගණනාවකට පෙර,
"මෙටබොලික් සෞඛ්යය" (metabolic health) යන වචනය කරලියට ඒමට දශක ගණනාවකට පෙර,
ආහාර සහ මොළය අතර ඇති සම්බන්ධය ගැන කිසිවෙකු විවෘතව කතා කිරීමටත් පෙර රොඩේල් මේ බව පැවසීය.
සීනි යනු හුදු හානිකර නොවන විනෝදයක් නොව, මානසික සමබරතාවය බිඳ දමන ද්රව්යයක් ලෙස රොඩේල් හඳුනා ගත්තේය.
මිනිසුන් සිතන, දැනෙන සහ ක්රියා කරන ආකාරය වෙනස් කිරීමට සමත් ද්රව්යයක් ලෙස ඔහු එය දුටුවේය.
එම අදහස එකල සමාජයට වඩා බෙහෙවින් ඉදිරියෙන් තිබූ එකකි.
එය කෙතරම් ඉදිරිගාමී ද යත්, එයට මුහුණ දෙනවාට වඩා එය බැහැර කිරීම පහසු විය.
මක්නිසාද යත්, ඔහු නිවැරදි නම්, එහි ප්රතිඵල ඉතා බියකරු බැවිනි.
ඉන් අදහස් වන්නේ මිලියන සංඛ්යාත ජනයාගේ හැසිරීම් හැඩගැසෙන්නේ සදාචාරාත්මක අසාර්ථකත්වයකින් හෝ අධිෂ්ඨාන ශක්තියේ අඩුවකින් නොව, නීත්යානුකූල, සහනාධාර ලබන, සහ සමාජය විසින් සමරනු ලබන "මත්ද්රව්යයක්" මගින් බවයි.
දැන් මෙය ඔබට හුරුපුරුදු බවක් දැනෙනවාද?
අද අපි සීනි සහ මනෝභාවය ගැන තර්ක කරමු. ආවේගශීලී බව ගැන, මානසික ආතතිය නිසා ආහාර ගැනීම ගැන, ඇබ්බැහි වීම ගැන සහ "තේරුමක් නැති" හැසිරීම් ගැන අද අපි කතා කරමු.
නමුත් රොඩේල් ඒ ගැන 1968 දීම පවසා තිබුණි.
මෙම පොත "සීනි විරෝධී සටනේ" අමරණීය සලකුණකි. එය පරිපූර්ණ වූ නිසා හෝ එහි ඇති සියලුම විද්යාත්මක කරුණු අදටත් එලෙසම වලංගු වන නිසා නොව, ලෝකය එය ඇසීමට සූදානම් වීමට බොහෝ කලකට පෙර "නිහඬව සැඟවුණු සත්යය" හයියෙන් පැවසීමට ඔහු නිර්භීත වූ බැවිනි.
මෙය ඔබව පුදුමයට පත් කරන්නේ නම්, ඒ ගැන පවසන්න.
ඔබේ ජීවිතය තුළත් මෙවැනි අත්දැකීම් තිබේ නම් ඒවා බෙදා ගන්න. අතීතයෙන් ආ මෙම අමතක වූ අනතුරු ඇඟවීම යමෙකු දැකිය යුතු යැයි ඔබ සිතන්නේ නම්, මෙය තවකෙකුට යොමු කරන්න.
ඉතිහාසය විසින් මෙම සංවාදය වැළලීමට උත්සාහ කළේය.
දැන් අපි එය නැවත හාරා මතු කරමින් සිටිමු.
මතක තබා ගන්න තවමත් අපේ පෝසනවේදීන් 2026 දීත් සීනි එම්ප්ටි කැලරීස් "හිස් කැලරි" ලෙස නම් කරමින්
සීනි වලට සුදු හුනු ගාමින් සිටිති.
සීනි බහුල අඹ අන්නාසි ගස්ලබු කෙසෙල් කොමඩු වැනි පලතුරු නිර්දේශ කරමින් සිටිති.
අපේ මානසික වෛද්යවරු මේ ගැන තවම කතා කරන්නේ නැත.
මානසික රෝගීන්ට සීනි පාන්පිටි වල ඇති බලපෑම ගැන කිසිදු කතිකාවතක් 2026 දීත් නැත.
අපේ රට මෙහෙමවත් ඉතුරුවෙලා තියෙනවා ඇති.
(Dr Janaka Wannaku ගේ මුහුණු පොතෙන් උපුටා ගන්නා ලදී)
සම්බන්ධිත පුවත් | Related News
ප්රධාන පුවත්
බුද්ධ චීවරයට අත තැබූ ආණ්ඩුව හත් පොළේ ගාගෙන නිලධාරීන් පාවාදෙයිද..? - විමල්ගෙන් අනාවරණයක්..
සිවුරට මුවාවී ඉතිහාසයේ වැඩිම ගේම් ගහපු පිරිසක් ඉන්නේ මාලිමාවේ 159 අතරේ.. සිවුරු ඇරපු 50කට වැඩි පිරිසක් ඉන්න ආණ්ඩුවක් මේක.. - උලපනේ සුමංගල හිමි
ඉරාන තෙල් නෞකා 17කට ඇමෙරිකාවෙන් සම්බාධක..
ඥානසාර හිමියන්ගේ කටහඬ ගැන නොව, උන්වහන්සේ කියූ ජාතික කාරණා ගැන අවධානය යොමු කරන්න.. ඊළගට ජම්පරේ අන්දන්නේ මට ලු.. – මහාචාර්ය පූජ්ය ඉඳුරාගාරේ ධම්මරතන හිමි
එක් අයෙකු වෙනුවෙන් නීති නමන්න බෑ.. බන්ධනාගාර ආඥා පනතේ නීති රෙගුලාසි සමාලෝචනයට කමිටුවක් පත් කරනවා.. - ජනපති
රට වෙනුවෙන් කැපවූ භික්ෂූන් වහන්සේලා, රණවිරුවන් සහ ජාතික බලවේග මර්ධනය කිරීමට ආණ්ඩුවෙන් මෙහෙයුමක්.. - විමල්ගෙන් හෙළිදරව්වක්
ඇමරිකාව ප්රමුඛ කඳවුර අපේ රට තම ග්රහණයට නතු කරගෙන අවසන්.. - ජ්යෙෂ්ඨ මාධ්යවේදී මොහාන් සමරනායක
ඔය ගළවා දැම්මේ ඥානසාර හිමියන්ගේ සිවුර නොවේ.. මහා සංඟරත්නයේ බුද්ධ චීවරය.. පක්ෂ පාට වාද භේද නොසලකා එකාවන්ව නැගී සිටිය යුතුයි.. - විමල් වීරවංශ.
හෙළ ශාසනික ඉතිහාසයේ අඳුරුතම දිනය බවට 2026යේ ඔක්තෝබර් 6 වෙනිදා පත්වුණා.. සුදු අධිරාජ්යවාදීන් පවා කවදාවත් සිවුරට අත තිබ්බේ නෑ.. - උදය ගම්මන්පිල
ඥානසාර හිමියන්ට ගිහි වස්ත්ර ඇන්දවීම ගැන ත්රෛනිකායික මහානායක හිමිවරුන්ගෙන් දැඩි විරෝධය.. - බන්ධනාගාර කොමසාරිස්වරයාට විශේෂ ලිපියක්
ඤාණසාර හාමුදුරුවො වෙනුවෙන් රටපුරා මහා සංඝරත්නය කොළඹ මහාධිකරණයට..
යේමන ගැටුම කලාපීය යුද්ධයක් දක්වා උත්සන්න වෙයි
ඥානසාර හිමියන් ගේ සිවුර ගැලවීම වර්තමාන ආණ්ඩුවේ දැඩිි බෞද්ධ විරෝධී ප්රතිපත්තියේ දුෂ්ඨ පිළිබිඹුවක්.. - ජාතික සවිධානවලින චෝදනා..
සමාගම්වලට කැමති මිලකට ඉන්ධන විකුණන්න පුළුවන්- ඛනිජ තෙල් නීතිගත සංස්ථාවේ සභාපති ඩී.ජේ. රාජකරුණා
කච්චතිව් ගිවිසුම් යළි විවෘත කරන්න අදහසක් නැහැ.. - ඉන්දීය මධ්යම රජය එරට ශ්රේෂ්ඨාධිකරණයට දැනුම්දෙයි..
සුරේෂ් සලේ ගැන එක්සත් ජාතීන් ඇසූ ප්රශ්න හමුවේ ආණ්ඩුව මුනිවත රකියි..