බලාගෙනයි!.. බදු ගෙවීමෙන් තොරව පඩි ලබන්න පිටරට යනවනම් මේ ගැනත් දැනගෙන යන්න..

Oct 4, 2026 at 10:36 AM

|

Lanka Leader

ලෝකයේ දියුණු හෙවත් ධනපති රටවල (developed countries) වෘත්තිකයන්ගෙන් අයකරන පුද්ගල ආදායම් බදු (Personal Income Tax) සහ අනෙකුත් සමාජ ආරක්ෂණ දායකත්ව (Social Security Contributions) ක්‍රමවේද ප්‍රධාන වශයෙන් ප්‍රගතිශීලී බදු ක්‍රමයක් (Progressive Tax System) මත පදනම් වේ. එනම්, ලැබෙන ආදායම වැඩි වීමට අනුරූපව බදු අනුපාතයද ඉහළ යයි.

​1. ප්‍රධාන දියුණු රටවල උපරිම බදු අනුපාත (Top Marginal Tax Rates)

​වෘත්තිකයන්ගේ ඉහළ ආදායම් මට්ටම් සඳහා අය කෙරෙන උපරිම බදු අනුපාත පහත පරිදි වේ:

* ​ෆින්ලන්තය (Finland): ~57.6%

* ​ඩෙන්මාර්කය (Denmark): ~55.9%

* ​ජපානය (Japan): ~55.9% (ජාතික බදු + ප්‍රාදේශීය බදු)

* ​ඔස්ට්‍රියාව (Austria): ~55.0%

* ​ස්වීඩනය (Sweden): ~52.0%

* ​එක්සත් රාජධානිය (UK): ~45.0%

* ​ජර්මනිය (Germany): ~45.0% (මීට අමතරව Solidarity Surcharge එකතු වේ)

* ​ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය (USA): ~37.0% (ෆෙඩරල් බදු පමණි; ප්‍රාන්ත බදු [State Tax] අනුව සමස්තය 40%-50% දක්වා වැඩි විය හැක)

* ​ඕස්ට්‍රේලියාව (Australia): ~45.0% (Medicare Levy සමඟ ~47%)

* ​කැනඩාව (Canada): ~33.0% (ෆෙඩරල් බදු පමණි; ප්‍රාන්ත බදු සමඟ ~50%-53% දක්වා ඉහළ යයි)

​2. වෘත්තිකයන්ගෙන් අයකරන ප්‍රධාන බදු සහ අනුපාත වර්ග

​වෘත්තිකයෙකුගේ මාසික හෝ වාර්ෂික වැටුපෙන් කොටස් කිහිපයක් බදු හා අනිවාර්ය ගෙවීම් ලෙස කැපී යයි:

* ​පුද්ගල ආදායම් බදුවල බදු කාණ්ඩ (Tax Brackets): රටවල් අනුව ආදායම් සීමා සඳහා විවිධ අනුපාත (Brackets) පවතී. 

* ​උදාහරණ: එක්සත් රාජධානිය (UK) 

* ​£12,570 දක්වා: 0% (බදු රහිත සීමාව)

* ​£12,571 – £50,270: 20%

* ​£50,271 – £125,140: 40%

* ​£125,140ට වැඩි: 45%

* ​සමාජ ආරක්ෂණ සහ රක්ෂණ දායකත්ව (Social Security / National Insurance): විශ්‍රාම වැටුප්, සෞඛ්‍ය රක්ෂණ, සහ අබලතා හෝ රැකියා විරහිත වන්දි අරමුදල් සඳහා වැටුපෙන් 8% සිට 15% දක්වා වෙනම අය කෙරේ.

* ​ප්‍රාදේශීය / රාජ්‍ය බදු (Local / Municipal Taxes): ස්කැන්ඩිනේවියානු රටවල් (ස්වීඩනය, ඩෙන්මාර්කය), ඇමෙරිකාව සහ ස්විට්සර්ලන්තය වැනි රටවල මධ්‍යම රජයේ බද්දට අමතරව වෘත්තිකයා පදිංචි නගරයට හෝ ප්‍රාන්තයට වෙනම 10%-30% අතර බද්දක් ගෙවිය යුතුය.

​3. බදු බරෙහි ස්වභාවය (Total Tax Wedge)

​දියුණු රටවල සාමාන්‍ය වෘත්තිකයෙකුගේ සමස්ත වැටුපෙන් රජයට කැපෙන මුළු ප්‍රතිශතය (Income Tax + Social Security) OECD සංවිධානයේ දත්ත අනුව 30% සිට 50% දක්වා අගයක් ගනී.

* ​ඉහළම බදු බරක් සහිත රටවල්: බෙල්ජියම, ජර්මනිය, ප්‍රංශය, සහ ඔස්ට්‍රියාව.

* ​සපයන පහසුකම්: මෙලෙස ඉහළ බදු අය කළද, එම රටවල නොමිලේ උසස් සෞඛ්‍ය සේවා, නොමිලේ අධ්‍යාපනය, විශිෂ්ට පොදු ප්‍රවාහනය සහ විරැකියා/විශ්‍රාම ආරක්ෂණ සහන ජනතාවට හිමි වේ.

එබැවින්, වෘතිකයින් රට යන්නේ බදු බර වැඩියි කියා හිතලනම් ඉහත රටවලට යන්නට පෙර ඒ ගැන දැනගෙන යන්න.