2022 වසරෙන් පසුව සිදුවන දරුණුතම නොසන්සුන්තාවයකට ඉරානය මුහුණ දෙමින් සිටී

Jan 2, 2026 at 11:24 AM

|

Lanka Leader

දිගු කාලීන ආර්ථික අර්බුදයක් සහ ජාතික මුදල් ඒකකයේ දැඩි අස්ථාවරත්වය හේතුවෙන් ඇති වූ මහජන විරෝධතා රැල්ලකට ඉරානය මේ වන විට මුහුණ දී තිබේ. විරෝධතා දක්වන ජනතාව සමඟ තම නියෝජිතයන් සම්බන්ධ වී සිටින බව කියා සිටි ඊශ්‍රායලයේ මොසාඩ් ඔත්තු ඒජන්සිය විසින් මෙම නොසන්සුන්තාවයට සතුට පල කරන පණිවිඩ සමාජ ජාලා ඔස්සේ ප්‍රචාරය කර ඇත

ඉරාන රියාලය ඩොලරයට සාපේක්ෂව වාර්තාගත අවම අගයක් වූ මිලියන 1.44 ක් පමණ දක්වා පහත වැටීමෙන් පසු පසුගිය සති අන්තයේ ටෙහෙරාන් වෙළෙන්දෝ වර්ජනයක නිරත වීමත් සමඟම සිදුවීම් ආරම්භ විය. මිට  වසරකට පෙර රියාලය ඩොලරයට සාපේක්ෂව 860,000 ක් වූ අගයක  රැඳී තිබුණි. කෙසේ වුවද ඉරාන නිලධාරීන් ආර්ථික ගැටළු පිළිගෙන නොසන්සුන්තාවයට 'තීරණාත්මක ප්‍රතිචාරයක්' ලබා දෙන බවට පොරොන්දු විය.

ඉරානයේ පරම ප්‍රතිවාදියා වන ඊශ්‍රායලය විවෘතව නොසන්සුන්තාව අනුමත කළ අතර, මොසාඩ් ඔත්තු ඒජන්සිය එහි ෆාර්සි භාෂා X ගිණුමෙන් විරෝධතාකරුවන් දිරි ගන්වමින් ඔවුන්ගේ නියෝජිතයන් විරෝධතා දක්වන ජනතාව තුළට කාවැදී ඇති බව ප්‍රකාශ කළේය. "එකට වීදි බැස යන්න. කාලය පැමිණ ඇත. අපි ඔබ සමඟ සිටිමු," මොසාඩ් ඔත්තු ඒජන්සිය එහි ෆාර්සි භාෂා X ගිණුමේ ලියා පළ කළේය. "දුර සිට හෝ වචන හරහා පමණක් නොවේ. අපි ඔබ සමඟ භූමියේ ද සිටිමු."මොසාඩ් ඔත්තු සේවය අවධාරණය කළේය.

නොසන්සුන්තාව රට පුරා නගර කිහිපයකට පැතිර ගිය අතර එය දේශපාලනික ප්‍රශ්නයක් බවටද පත් විය. 1979 දී ඉස්ලාමීය විප්ලවය විසින් පෙරළා දැමූ රාජාණ්ඩුව නැවත ස්ථාපිත කරන ලෙස ඉල්ලා සිටි සමහර විරෝධතාකරුවන් දැක්වූ විරෝධතා බොහෝ ස්ථානවල ප්‍රචණ්ඩකාරී විය. අන්තර්ජාලයේ සංසරණය වන තහවුරු නොකළ දර්ශනවලින් පෙනී යන්නේ, විරෝධතාකරුවන් ඉරානයේ ප්‍රභූ ඉස්ලාමීය විප්ලවවාදී ආරක්ෂක බලකායට (IRGC) සම්බන්ධ රජයේ ගොඩනැගිලි සහ වෙනත් ස්ථාපනයන්ට පහර දී ඒවා ගිනි තබන ආකාරයයි.

IRGC තුළ පැරාමිලිටරි මිලීෂියාවක් වන Basij  හි කඳවුරක් වයඹදිග ඉරාන නගරයක් වන Chenareh  හි ගිනි තබා ඇති බව වාර්තා වේ. අන්තර්ජාලයේ සංසරණය වන සත්‍යාපනය නොකළ දර්ශනවලින් පෙනී යන්නේ කඳවුරේ පරිශ්‍රය විශාල පිරිසක් විසින් කඩා දැමූ බවත්, ගොඩනැගිල්ල තුළ විවෘත ගිනිදැල් දක්නට ලැබෙන බවත්ය.

බටහිර ඉරාන නගරයක් වන Anza හි රූගත කර ඇති බව විශ්වාස කරන තවත් වීඩියෝවකින්, විරෝධතාකරුවන් විශාල පිරිසක් ආරක්ෂක හමුදා කොතැනකවත් නොපෙනෙන දේශීය IRGC ගොඩනැගිල්ලක් පුළුස්සා දමන ආකාරයද නිරූපනය වේ.

බටහිර නහවාන්ඩ් නගරයේ රූගත කර ඇති තවත් වීඩියෝවකින්, ආරක්ෂක හමුදා යැයි විශ්වාස කරන කළු ඇඳුමින් සැරසුණු පුද්ගලයින්, නොපෙනෙන කණ්ඩායමකට වෙඩි තබා පලවා හරින ආකාරය සහ සිවිල් වැසියන් ඔවුන්ට ගල් විසි කරමින් සහාය දක්වන ආකාරය පෙන්වයි.

විරෝධතාකරුවන් සහ ආරක්ෂක අංශ අතර මරණ සහ තුවාල වාර්තා වී ඇත. 2022 දී හිජාබ් නුසුදුසු බවට චෝදනා ලැබූ 22 හැවිරිදි මහ්සා අමිනී පොලිස් අත්අඩංගුවේ සිටියදී මිය යාමෙන් ඇති වූ කැලඹීමෙන් පසු ඇති වූ දරුණුතම විරෝධතා මෙය බව දේසහ්පාලන විශ්ලේෂකයෝ පවසති. එම විරෝධතා සති ගණනාවක් පුරා ප්‍රචණ්ඩකාරී නොසන්සුන්තාවයක් ඇති කළ අතර, එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස රට පුරා 200 කට අධික පිරිසක් මිය ගිය අතර දහස් ගණනක් අත්අඩංගුවට ගන්නා ලදී.