ශ්‍රී ලංකාවේ ආයෝජන පරිසරය තවමත් සුදුසු මට්ටමක නැහැ.. නායකයන්ගේ පරස්පර කතා නිසා ආයෝජකයන් දෙගිඩියාවෙන්.. – අමෙරිකානු රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුවෙන් වාර්තාවක්

Oct 2, 2026 at 06:09 AM

|

Lanka Leader

2022 පැවැති දරුණු ආර්ථික කඩාවැටීමෙන් පසුව ශ්‍රී ලංකාව ක්‍රමයෙන් යථා තත්ත්වයට පත්වෙමින් තිබුණද, පවතින අනපේක්ෂිත නියාමන ප්‍රතිපත්ති, දැඩි නිලධාරිවාදය සහ ව්‍යාපෘති හදිසියේ අත්හිටුවීම් හේතුවෙන් මෙරට ආයෝජන වාතාවරණය තවමත් බරපතළ අභියෝගාත්මක මට්ටමක පවතින බව ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපද රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුව පවසයි.

ඇමෙරිකානු රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුව මගින් නිකුත් කරන ලද 2026 Sri Lanka Investment Climate Statement වාර්තාව මගින් පෙන්වා දෙන්නේ ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක මහතා ප්‍රමුඛ ජාතික ජන බලවේගය ලබාගත් තුනෙන් දෙකක බලය නිසා දේශපාලන ස්ථාවරත්වයක් ඇතිවී තිබෙන බවයි. එමෙන්ම ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලේ (IMF) ඩොලර් බිලියන 3ක විස්තීර්ණ ණය වැඩසටහනට රජය දක්වන කැපවීම ආයෝජකයන්ගේ විශ්වාසය දිනාගැනීමට හේතුවී ඇත.

නමුත්, රාජ්‍ය මැදිහත්වීම් සහ වෙළෙඳපොළ විවෘතභාවය පිළිබඳව රජයේ නායකයන්ගෙන් නිකුත් වන පරස්පර ප්‍රකාශ හේතුවෙන් ආයෝජකයන් තුළ තවමත් දෙගිඩියාවක් පවතී.

• හම්බන්තොට වරාය ආශ්‍රිතව කිරීමට සැලසුම් කළ, මෙරට විශාලතම සෘජු විදේශ ආයෝජනය වන ඩොලර් බිලියන 3.7ක 'සිනොපෙක්' (Sinopec) තෙල් පිරිපහදු ව්‍යාපෘතිය රජය සහ සමාගම අතර ඇති මතභේද නිසා නතර වී තිබීම.
• ඉන්දියාවේ 'අදානි ග්‍රීන් එනර්ජි' සමාගම උතුරු පළාතේ මෙගාවොට් 484ක සුළං විදුලි බලාගාරයක් වෙනුවෙන් කිරීමට සිටි ඩොලර් මිලියන 400ක ආයෝජනය, අනුමත ගිවිසුම් යළි සංශෝධනය කිරීමට ශ්‍රී ලංකාව ගත් උත්සාහය නිසා 2025 පෙබරවාරියේදී අත්හැර දැමීම.
• එල්.එන්.ජී. පර්යන්ත ව්‍යාපෘතිය: 'චයිනා හාබර්' සමාගම සමඟ පාවෙන එල්.එන්.ජී. (LNG) පර්යන්තයක් සඳහා අත්සන් කිරීමට තිබූ ගිවිසුම 2025 දෙසැම්බර් මාසයේදී රජය විසින් අත්හිටුවීම.
• රාජ්‍ය ආයතන පෞද්ගලීකරණය වෙනුවට ආර්ථිකය තුළ රාජ්‍ය මැදිහත්වීම පුළුල් කිරීමට රජය උත්සාහ කිරීම.

2025 වසරේදී ශ්‍රී ලංකාව ලබාගෙන ඇත්තේ ඩොලර් බිලියන 1.06ක සෘජු විදේශ ආයෝජන ප්‍රමාණයක් පමණි. මෙය රටේ දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් (GDP) 1%ක් වැනි පහළ අගයකි (නැඟී එන ආර්ථිකයන්හි මෙය 3%-4% අතර වේ). මෙම ආයෝජනවලින් වැඩි ප්‍රමාණයක් යොමුව ඇත්තේ නිෂ්පාදන, වරාය සංවර්ධන, සංචාරක, තොරතුරු තාක්ෂණ සහ දේපළ වෙළෙඳාම් යන ක්ෂේත්‍රවලටයි.

• ආයතනික සහ නීතිමය බාධා: ආයෝජන මණ්ඩලය (BOI) එකම වහලක් යටින් සියලු සේවාවන් සපයන ආයතනයක් ලෙස සාර්ථක නොවීම, රේගුව හා වරාය වැනි ආයතන ඩිජිටල්කරණය ප්‍රමාද වීම සහ අධික නිලධාරිවාදය.
• විදේශිකයන්ට හෝ 50%කට වඩා විදේශ හිමිකාරීත්වය සහිත සමාගම්වලට කෙළින්ම ඉඩම් මිලදී ගැනීමට ඇති නීතිමය බාධා සහ නිරවුල් ඔප්පු සහිත ඉඩම් ප්‍රමාණය 3%ක් තරම් අවම වීම.
• තොරතුරු තාක්ෂණ, ඉංජිනේරු, ඇඟලුම් සහ සංචාරක ක්ෂේත්‍රවල පළපුරුදු ශ්‍රමිකයන් රට අතහැර යාම (Brain drain) සහ දැඩි කම්කරු නීති පැවතීම.
• ටෙන්ඩර් පටිපාටිවලදී දේශපාලන හිතවතුන්ට වාසි සැලසීම, විනිවිදභාවය නොමැතිකම සහ අධිකරණ පද්ධතියේ පවතින නඩු ප්‍රමාදය.

මෙම බාධාවන් පැවතුණද, 2025 දී 5%ක ආර්ථික වර්ධනයක් ලැබීම, උද්ධමනය පාලනය වීම, විදේශ ප්‍රේෂණ ඩොලර් බිලියන 8.1 දක්වා ඉහළ යාම, නිල විදේශ සංචිත ඩොලර් බිලියන 6.8 දක්වා වැඩිවීම සහ කොළඹ කොටස් වෙළෙඳපොළේ වර්ධනය ආර්ථිකයේ සාධනීය ලක්ෂණ ලෙස ඇමෙරිකානු වාර්තාවේ අගය කර ඇත.

ඉදිරියේදී සැබෑ ලෙසම විදේශ ආයෝජන ආකර්ෂණය කරගැනීමට නම්, ශ්‍රී ලංකා රජය විසින් ප්‍රතිපත්තිමය ස්ථාවරත්වය තහවුරු කිරීම, කඩිනම් තීරණ ගැනීම, දූෂණය පිටුදැකීම සහ ජාත්‍යන්තර වෙළෙඳ ගිවිසුම් පුළුල් කිරීම අත්‍යවශ්‍ය බව ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපද රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුව අවධාරණය කරයි.